Checkbrutonetto rekent voor u uit hoe uw netto besteedbaar inkomen verandert als gevolg van maatregelen van de overheid.
Doe de check
13 Feb 2016

Lenen voor een huis, wat kost dat nou?

Wat kost 1 euro extra hypotheekrente? In ieder geval minder dan een euro vanwege de hypotheekrenteaftrek. Maar een hypotheekschuld heeft ook invloed op de hoogte van je toeslagen, premies en heffingskortingen. Hoeveel precies gaan we onderzoeken voor een alleenstaande moeder. Mieke werkt 32 uur per week en verdient daarmee € 35000 bruto per jaar. Ze heeft een koopwoning met een WOZ waarde van € 143241 en betaalt voor haar hypotheek een bruto jaarrente van € 7162. Haar pasgeboren zoon zit 32 uur per week op de kinderopvang. Mieke heeft € 25000 spaargeld.

Je kunt haar financiële situatie zelf variëren op deze pagina.

We introduceren het begrip marginale netto rentedruk. De marginale netto rentedruk is het percentage dat je netto betaalt bij 1 euro extra bruto hypotheekrente. Checkbrutonetto.nl berekent niet alleen de marginale netto rentedruk maar ook hoe deze marginale netto rentedruk is verdeeld over de verschillende belastingen, premies, heffingskortingen en toeslagen. Dit levert de volgende grafiek op:

Marginale netto rentedruk: opbouw voor uw bruto hypotheekrente in 2016.
Marginale netto rentedruk: opbouw voor uw bruto hypotheekrente in 2016.


De marginale netto rentedruk van Mieke is 38,33%. Als haar bruto hypotheekrente per jaar toeneemt met € 100, betaalt ze effectief slechts € 38,33 krijgt ze € 61,67 terug van de overheid. De € 61,67 die Mieke terugkrijgt is als volgt opgebouwd: ze krijgt € 40,40 meer hypotheekrenteaftrek, € 9,70 meer kinderopvangtoeslag, € 6,75 meer kindgebonden budget, en € 4,82 meer algemene heffingskorting.

Omgekeerd betekent dit dat als ze aflost op haar hypotheekschuld en haar bruto hypotheekrente met € 100 laat dalen, dat haar netto rentelasten met slechts € 38,33 dalen en dat ze € 61,67 minder terug krijgt van de overheid.

Hetzelfde plaatje zag er in 2015 als volgt uit:

Marginale netto rentedruk: opbouw voor uw bruto hypotheekrente in 2015.
Marginale netto rentedruk: opbouw voor uw bruto hypotheekrente in 2015.


Mieke's marginale netto rentedruk was in 2015 43,61% en is in 2016 dus met 5,28% gedaald tot 38,33%. Het loont dit jaar dus meer om meer te lenen. Maar omgekeerd loont het dit jaar dus minder om meer af te lossen.

Deze afname van ruim 5% komt door veranderingen in:
  • De algemene heffingskorting: dit jaar is de afbouw van de algemene heffingskorting bij meer box1-inkomen steiler dan vorig jaar. Andersom betekent dit dat als ze meer leent dat haar box1-inkomen daalt en daardoor krijgt ze dit jaar meer algemene heffingskorting dan vorig jaar.
  • De kinderopvangtoeslag: dit jaar daalt haar kinderopvangtoeslag iets sneller dan vorig jaar bij meer verzamelinkomen. Andersom betekent dit dat als ze meer leent dat haar verzamelinkomen daalt en daardoor krijgt ze dit jaar meer kinderopvangtoeslag dan vorig jaar.
  • De inkomstenbelasting (box1): dit jaar is het tarief in de tweede en derde schaal van de inkomstenbelasting gedaald van 42% naar 40,40% en krijgt ze dus minder hypotheekrenteaftrek dan vorig jaar als ze meer leent.

    In onderstaande grafiek laten we de marginale netto rentedruk zien voor dezelfde gezinssituatie maar voor alle bruto hypotheekrentes in 2015 en 2016.

    Marginale netto rentedruk: alle bruto hypotheekrentes in 2015 en 2016.
    Marginale netto rentedruk: alle bruto hypotheekrentes in 2015 en 2016.


    In deze grafiek zie je dat de marginale netto rentedruk tot € 9000 bruto hypotheekrente rond de 42% slingert, dan tot € 14000 bruto hypotheekrente daalt naar 25% en vervolgens stijgt naar 100%. Waarom daalt de marginale netto rentedruk vanaf € 9000 bruto hypotheekrente naar 25% en waarom stijgt het vanaf € 14000 naar 100%? Het antwoord hierop kunnen we halen uit onderstaande grafiek waarin we de opbouw van de marginale netto rentedruk laten zien voor alle bruto hypotheekrentes:

    Marginale netto rentedruk: opbouw voor alle bruto hypotheekrentes in 2016.
    Marginale netto rentedruk: opbouw voor alle bruto hypotheekrentes in 2016.


    Je ziet dat vanaf € 9000 bruto hypotheekrente de afbouw van de zorgtoeslag begint (rode balken ZT). Dit levert een negatieve component op van ruim 13% in de marginale netto rentedruk die dan daalt naar 25%. Meer lenen vanaf € 9000 bruto hypotheekrente betekent dan meer zorgtoeslag krijgen.

    Echter vanaf € 14000 bruto hypotheekrente is er niet meer voldoende inkomstenbelasting (box1) om de bruto hypotheekrente volledig te kunnen aftrekken. Dit betekent dat vanaf € 14000 bruto hypotheekrente bij meer lenen je (na aftrek van de heffingskortingen) niet meer hypotheekrenteaftrek en heffingskortingen terugkrijgt van de overheid. Dit leidt tot een stijging van de marginale netto rentedruk naar rond de 75%.

    Verder zijn vanaf € 18000 bruto hypotheekrente ook de zorgtoeslag, de kinderopvangtoeslag, en het kindgebonden budget afgebouwd. Meer lenen vanaf € 18000 bruto hypotheekrente betekent dan dus niet meer van deze toeslagen krijgen. Iedere euro meer bruto hypotheekrente moet je zelf volledig betalen; dit betekent een marginale netto rentedruk van 100%.